Deze website is deel van www.bruggelokaal.be.

Grafsteen Antheunis Robrecht en Elena De Cleere

Grafstenen en grafkelders in Sint-Kruis

In het lokaal De Zorge van de Heemkundige Kring Maurits Van Coppenolle ligt een grafsteen uit de 16de eeuw. Deze werd door enkele leden van de kring gevonden in de kelder van De Zorge bij het in gebruik nemen van de lokalen in 1976. Het betreft de grafsteen van de strodekker antheunis robrecht zoon van michiel overleden 2 april 1516 en zijn echtgenote elena dochter van joos de cleerc zij stierf op 29 september 1507 Links bovenaan staat een schild met in de schuinbalk werktuigen die gebruikt worden bij het strodekken. Wanneer de steen precies in De Zorge terecht kwam is tot nu toe nog niet geweten.
 
Het stadsbestuur heeft onlangs besloten een inventaris opmaken van het funerair erfgoed in Brugge. Onder leiding van Benoit Kervyn zullen alle grafmonumenten inventariseert worden met hulp van lokale volkskundige verenigingen. Ook de Heemkundige Kring Maurits Van Coppenolle werkt mee. Voor Sint-Kruis werkt  Johan Duyck van de werkgroep Heemkunde Sint-Kruis mee en Ewald Van Coppenolle werkt mee voor het kerkhof van Sint-Andries. Deze funeraire commissie zal aan de kerkfabriek van de Heilige Kruisverheffing vragen om de grafsteen uit ons lokaal permanent in de kerk op te stellen op een verantwoorde manier.
 
 
   
Er zijn in het verleden verschillende malen opgravingen geweest op het oude kerkhof van Sint-Kruis telkens met opmerkelijke vondsten. In 1874 werd een grafschildering ontdekt bij het graven van een grafkelder. Het tafereel dateert van rond 1280 en werd gevonden op de plaats waar de eerste kerk van Sint-Kruis stond. Het stelt een zittende Maria voor met kindje Jezus tot wie de overledene zich richt om voorspraak te bekomen bij God. Op de zijkanten begeleiden telkens drie engelen de overledene. Zij zwaaien met wierook of spelen muziek op een vedel. Aan het voeteinde is een calvariescène te zien. Een kalktekening wordt bewaard in het Gruuthusemuseum in Brugge.

 
Op 1 maart 1948 werd bij het graven van een kuil een grafplaat ontdekt in Doornikse arduin van 2,20 m. op 1.10 m. Op de steen stonden twee levensgrote figuren afgebeeld staande in twee gotisch nissen die met lobben versierd waren. De voorgestelde figuren hielden de handen gevouwen voor de borst. Aan de voeten van de man was een kruisvormig motief en aan de voeten van de vrouw een zittende hond. Onder de figuren stonden acht kleine nisjes gevuld met engelen met gevouwen handen. Rondom de grafplaat was een bande met volgend opschrift: Hier leghet Fransoys filius Dodins van Wouderiheem die staft int jaer MCCCLXXX (1380) up Sinte Michielsavond. Bid over de ziele. Hier ….elt Fransoys filius Dodins wyf was van Woudericheem die starf MCCC…. De datum van de vrouw was niet ingevuld wat er op wijst dat de plaat gemaakt werd bij het overlijden van de man op 28 september 1380 maar dat de vrouw nog in leven was. Door deze vondst besloot het toenmalig gemeentebestuur van Sint-Kruis nog enkele peilingen te doen in de omtrek. Deze peilingen werden van 19 tot 24 april uitgevoerd en leverden nog een gelijkaardige grafplaat met de voorstelling van een man en een vrouw op. Het randschrift was echter sterk beschadigd. Wat wel leesbaar was is: Pauwels De Brabandere …..Daarnaast werden ook een deel van de funderingen van de vorige kerk blootgelegd en fragmenten van grafplaten uit 1344 en één uit 1358. 
 
In 1965 werd bij werken op het kerkhof enkele delen van een beschilderd graf ontdekt. De fresco’s uit de 14de eeuw stelden een Madonna met kind voor. In een artikel in het Brugs Handelsblad kon men lezen dat de Brugse restaurateur H. Leegenhoek de grafschildering zou fixeren en men zou trachten deze te bewaren. De heer Janssens de Bisthoven had voorgesteld om deze te bewaren in Sint-Kruis of in het Gruuthusemuseum. Zijn deze vondsten ergens bewaard?

 
Tekst: Yvette Kemel

Zie ook Brugs Ommeland 2011/2 pag.89